ENGELLİYE UYGUN OLMAYAN BİNAYA RUHSAT YOK

Çevre Ve Şehircilik Bakanlığı yapı konturol yönetmeliğin de önemli bir değişikliğe giderek yapı konturol denetimlerin de binaların engelli erişimine uygun olması için de konturoller yapacak. engelli erişimine uygun olmayan binalar . 4708 nolu kanunun ön gördüğü cezalar uygulanacak.
5378 nolu kanunun geçici 2. maddesi kamuya açık bütün alanların engelli erişimine uygun hale getirilmesini ön görmektedir. ancak yapılar ile ilgili ruhsatlandırma belediyeler de ve Çevre Şehircilik bakanlığına bağlı olduğğu için binaların ruhsatlandırma sürecinde 5378 nolu kanun hükümleri dikkate alınmıyordu ki 5378 noluu kanun 2005 yılında çıkmış olmasına ramen yaklaşık 15 yıldır engelli erişimine uygun olmayan binalara ruhsat veriliyordu.
bilindiği gibi yapı konturol kanuna göre artık yapı konturolölörleri bir binanın projelendirilmesinde ruhsatlandırma aşamasına kadar olan bütün süreçlerde yer alıp sorumlulık sahibidir. yapı konturol mevzuatında engellilerler ile ilgli yeterli düzenleme bulunmadığı için engellilerin kullanımına uygun olmayan yeni binalar görüyorduk.
artık olmayacak, çünkü Çevre Şehircilik bakanlı yapı konturol mevzuatında revizeye giderek engelli erişimine uygun olmayan binalara ruhsat verilmemesine yönelik hükümler getirmiştir. bütün yeni binalar engelli erişimine uygun olacak ve bu binalarıda engelliler kullanabilecektir.
bu yönetmelik ile ilk defa mevzuata kamusal alanlar da bulunan WC’lerde yetişkin engellilerin kullanabilmesi için alt değiştirmeye olanak sağlayacak, düzenlemelerin yapılması istenmektedir. alt bezi kullanan engelliler için de önemli bir ihtiyaç giderilmiş olacaktır.
EYÇ Danışmanlık olarak yapılan bu değişikliği engelli camiyası için önemli bir kazanım olduğunu düşünüyoruz. engelsiz yaşamın önünde duran en önemli engellerden biri daha kaldırlımıştır.
bu süreçte erişim konusunda destek almak isterseniz biz her zaman çözüm ortağınız olmaya hazırı.
söz konusu değişikliğe ilişkin bakanlığın açıklaması aşağıdadır.
Resmi Gazete’de Yayımlanan Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği Revizyonu Erişilebilirlik İle İlgili Büyük Değişiklikler Getiriyor
Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği revizyonu Resmî Gazete’de yayımlandı. Söz konusu revizyon “erişilebilirlik” ile ilgili çok büyük yaptırımlar içeriyor.

Ülkemizde ki Engelliler Mevzuatının yanı sıra İmar Mevzuatında da erişilebilirliğin sağlanmasına yönelik önemli düzenlemeler bulunmaktadır. Ancak konuyla ilgili bilgi ve bilinç düzeyinin düşük olması nedeniyle halen “erişilebilirlik standartları”na uygun olmayan yeni binalar yapı stoğuna eklenmektedir.
Oysa proje aşamasından başlayarak erişilebilirlik göz önünde bulundurulmalıdır. Projelerde ve inşaat sürecinde erişilebilirlik ilkelerinin yerine getirilmesi ile engellilerin toplumsal yaşama katılımındaki en önemli gerekliliklerden biri sağlanmış olacak, bunun yanı sıra sonradan düzeltme yapılması gerekmeyeceği için maddi kayıplar ve zaman kaybı önlenmiş olacaktır.
Ülkemizde engelli haklarına ilişkin önemli düzenlemelerin yer aldığı 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanunun 7 nci maddesinde “Yapılı çevrede engellilerin erişilebilirliğinin sağlanması için planlama, tasarım, inşaat, imalat, ruhsatlandırma ve denetleme süreçlerinde erişilebilirlik standartlarına uygunluk sağlanır.” hükmü bulunmaktadır.
Binaların “erişilebilir” olarak projelendirilmesi ve inşa edilmesi için, tüm süreçlerdeki denetimlerde erişilebilirlik standartlarına uygunluğun kontrol edilmesi gerekliliğinden hareketle, denetim sürecinin en önemli mevzuatı olan Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı işbirliğinde hazırlanarak bugün yayımlanan revizyon gerçekleştirilmiştir. Revizyon ile “Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği” ve “Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Yönetmeliğine” uyumlu olarak yeni bir mevzuat düzenlemesi yapılmıştır.
Revizyon ile yapılan değişiklikler
Yapı denetim kuruluşları tarafından Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde yer alan formlar aracılığıyla gerekli denetim faaliyetleri yürütülmektedir. Söz konusu revizyon kapsamında mevcut Yönetmelik eklerindeki formlarda erişilebilirlik standartlarının bir bina ve yakın çevresinde uygulanmasına yönelik ilgili tüm bölümlerinde düzenlemeler yapılmış ve gerekli görülen yeni bölümler formlara eklenmiştir. Ayrıca gerekli bina mahalleri ve donanımları için plan, detay, görünüş ve kesit çizimlerin, binalar için hazırlanan projelere ek olarak hazırlanması zorunlu tutulmuştur.
Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliği Ekinde yer alan “Mimari Proje Kontrol Formu”nun “Yerleşim Planı” bölümüne yapılan ekleme ile bahçe yolundaki rampa, merdiven, hissedilebilir yürüme yüzeyi işaretleri (hyyi) ve erişilebilir otoparkların yerleşim planlarında; “Planlar” bölümünde yapılan düzenleme ile, erişilebilir tuvalet, hyyi ve kapalı otoparklardaki erişilebilir park yerlerinin planlarda gösterilmesi istenmiştir. “Kesitler” bölümünde yapılan düzenleme gereği, artık yeni projelerde rampalar ve erişilebilir tuvaletler için tüm donanımlarıyla birlikte ve hyyi uygulamaları için farklı ölçeklerde kesitlerin hazırlanması gerekmektedir. “Görünüşler Bölümü”ne göre, yine merdiven ve rampalar ile erişilebilir tuvaletler için yeterli ölçekte çizilmiş görünüşler hazırlanacaktır.
Denetim formlarına “erişilebilirlik” formları eklendi
Mevcut bölümlere yapılan bu eklemelerin yanı sıra Mimari Kontrol Formunda yeni bir bölüm olarak 14 maddenin eklendiği “Erişilebilirlik” bölümü oluşturulmuştur. Bu bölümde, binanın her bir bölümü için erişilebilirlik standartları gereği binanın taşıması gerekli özellikler belirtilerek, teknik ayrıntılar için yeni bir form olarak hazırlanan “Erişilebilirlik Kontrol Formu”na atıflar yapılmıştır.
İlk defa yürürlüğe giren “Erişilebilirlik Kontrol Formu”nda yapı denetim firmaları daha proje aşamasında vaziyet ve kat planlarında; bahçe girişi, bahçe yolu, kaldırım, bina girişi, rampa, merdiven, asansör, kapılar, erişilebilir tuvalet, yönlendirme ve işaretlemeler, acil durum ve binan tesisatı gibi tüm düzenlemelerin erişilebilirlik standartlarında yer alan ölçü ve ölçütlere uygunluğunu bu form ile kontrol edebilecektir. 12 bölümde toplam 128 soru ile yapılan kontrol sonucunda yeni yapılan binaların tamamı erişilebilir olacaktır.
Yeni erişilebilirlik ölçütleri de getirildi
Bina içinde yer alan kapıların İmar Mevzuatı gereği sağlaması gereken en az 90 cm genişliğindeki ölçü projede uygulanmakta, kapı kasası eklendikten sonra ise daha dar bir kapı haline gelmektedir. Formda; “Kapıların inşaat tamamlandıktan sonra (kapı kanadının iç yüzeyinden karşı taraftaki kasaya kadar) net (temiz) genişlikleri bağımsız bölüm kapılarında en az 1.00 m, diğer mahallerin kapılarında en az 0.90 m olacak şekilde tasarlanmış mıdır ve erişilebilir kapı kontrol formuna uygun mudur? sorusu oluşturularak bu sorun giderilmiştir.
Daha önce mevzuatta yer almayan, 800 m2’den büyük binalarda klozetin her iki tarafında 90’ar cm net (temiz) boşluk bırakılarak tekerlekli sandalyenin her yönden klozete geçişi için gerekli düzenlemenin yapılması, 800 m2’den küçük binalarda ise klozetin en az bir tarafında 90 cm net (temiz) boşluk bırakılarak klozete erişim alternatiflerinin çoğaltılması sağlanmıştır.
Ayrıca AVM, eğlence parkı ve tema parkı, büyük spor merkezi ve yüzme havuzu, 500’den fazla izleyici kapasiteli bina, otobüs terminali, deniz terminali, ana tren istasyonu ve YHT istasyonu ve hava limanlarında kapı genişliği ve manevra alanı daha büyük yetişkin için bir adet alt değiştirme ünitesi (yetişkin engellinin kullanabileceği şekilde düzenlenmiş) bulunan tuvaletlerin yapılması zorunlu hale getirilmiştir.
Uygulanması Zorunlu
4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkındaki Kanunun “İdari müeyyideler ve teminat” başlıklı 8 inci maddesinde “Yapı denetim kuruluşlarından bu Kanunda ve ilgili mevzuatta öngörülen esaslara göre denetim görevini yerine getirmedikleri tespit edilenlere, tespit edilen fiil ve hâllerin durumuna göre, aşağıdaki idari yaptırımlar uygulanır.” ibaresi yer almakta olup, uygulanacak idari para cezaları belirlenmiştir.

ENGELLİ WC STANDARTLARI

danışmanlık şirketini kurduktan sonra çeşitli kurumlara iş yapmak veya teklif vermek üzere gidiyoruz. kurumların elinde bulunan ödenekler sınırlı olduğu için erişilebilirlik hususunda bütünüyle gerekeni yapma şansımız olmuyor.
Engelli Yaşam Çözümleri Danışmanlığı olarak elbette kurumlara eldeki imkanlar ölçüsünde yapacakları temel erişilebilirlik düzenlemeleri hakkında bilgelendirme yaparak gerekeni yapıyoruz.
kurumun kaynakları sınırlı ise önce engellinin kuruma ulaşması için gerekli erişilebilrlik düzenlemesini yapıyoruz.  daha sonra kurum da engelli wc olmasına dikkat ediyoruz. bir çok ilginçlik de burada başlıyor.ilgili kurum daha önce bir engelli wc yaptırmış oluyor ancak burayı gördüğümüz de engelsiz birinin bile kullalnmısının zor koşulları ile karşılaşıyoruz. erişilebilirlik işlerini yapan bir çok işletme neden yaptığının çok farkında değil, usta da herhangi bir yere klozet koyma olarak görmekte, işi yaptıran kuruluş da kontuol edenlerde birazda yasak savmak için yaptıklarından;engellinin kullanımına uygun olmayan wc’ler ortaya çıkmaktadır. bu konuda duyarlı olanlar ise denetleme ve izleme formun daki bilgileri karmaşık bulmaktadır.
peki herkes bizim gibi duyarlı işletmeyi bulabilir mi?
yukarıdaki sorunun cevabını bilmiyoruz. biz bize düşeni yapmak için bu makaleyi yazdık.
kurumlarına erişilebilirlik düzenlemesi yaptıranlar engelli wc’ler de nelere dikkat etmelidir.
öncelikle engelli wc standartları tekerlekli sandalyenin ihtiyaçları temel alınmıştır. pratik bir çözüm olarak şunu önerebiliriz. her kurum da tekerlekli sandalye yoktur. fakat memur koltuğu vardır. memur koltuğu aşağıda vereceğimiz ölçüler doğrultusunda hareket edebiliyormu test edebilirsiniz. buda size fikir verir ancak kesin çözüm ilgili ölçülere uymaktır.
engelli wc’leri tekerlekli sandalyenin nmanevra yapacağı kadar alana sahip olmalıdır. ortalama temiz genişlik 150cm çapında. ilgili objelerin yerleştirilmesi ile ilgili bilgiler aşağıdadır.
wc zemin döşemeleri ıslak kuru zeminde kaymaz olmalıdır.
wc yönlendirmeleri  kapı konunun  olduğu yönde kapı pervazından 5- 10 cm uzaklıkta, 120- 140cm yükseklikte olmalıdır. tabelalarda bulunan yazılar, en az 15 milim olmalı ve braille yazılmalıdır.
kapılar: bina 22.11.2011 tarihinden önce ise temiz geçiş genişliği 85 cm ilgili tarihten sonra yapıldı ise en az temiz genişliği 90 cm olacaktır.dışarıya açılması tavsiye edilir. ayrıca kapı kolları güç gerektirmeden açılmalıdır.
lovoba en az 75 cm en fazla 86 cm yükseklik ve tekerlekli sandalyede oturanın yanaşabileceği kadar diz boşluğu oluşmalıdır.
tuvalet kağıtlığı: klozet boyunda, 43- 48 cm aralığında yerleştirlimelidir
sabunluklar:  kullanımı kolay kas gücünü sınırlı kullananlarda dikate alınarak ürün seçimi yapılmalıdır. 80- 110 cm yüksekliğe yerleştirilmeli
aynalar: alt kenarı en fazla 90 cm yüksekliğe yerleştirilmelidir.
klozet: en az 43 cm en fazla 48 cm yükseklikte olacaktır. klozetin ortasından  duvara olan mesafe 46cm olmalıdır. katlanabilir tutunma barının oldğu alanda klozet ile duvar mesafesi temiz 90 cm olmalıdır.
sabit tutunma barı: en az 80- en fazla 95 cm olacaktır.duvar ile arasın da en az 4 cm mesafe olmalıdır.
katlanabilir tutunma barı: klozetten en az 30- en fazla 35 cm uzaklıkta olmalıdır. klozetten yüksekliği en az 25- en fazla 35 cm olmalıdır.
çağrı butonu: acil durumlar için, engellinin wc de düştüğü zaman yada gereksinim duyduğunda klozetten ve lovabadan yetişeceği şekilde konumlandırılmalıdır. çağrı butonu ipli olmalı ve çağrının gideceği yer kapı üzerinde yada müdale edece personele sinyal vermelidir.
özellikle klozetlerde olan musluklar çift taraflı olması tavsiye edilir; bir elini kullanamayan engelli bireyler de var ve sizin muslukları koyduğunuz yön de bulunan elini kullanamıyor olabilir.
Engelli Yaşam Çözümleri Danışmanlığı olarak insanın tuvalet ihtiyacını gidermesi temel bir ihtiyacı olduğunun bilincindeyiz. engelliler de herkes gibi tuvalet ihtiyacını kullalnabilmelidir bilincinden yola çıkarak işimizi yapıyoruz. engelli wcleri, engelli erişiminin olmaz ise olmazıdır. engelli erişilebilirliği bir insan hakkıdır. siz de eğer kurumunuza erişilebilirlik düzenlemesi yapmak istiyor iseniz bize ulaşabilirsiniz.
biz yaptığımız yerleri ne eksik ne fazla yapıyoruz.